Draagmoederschap

Voor vrouwen die niet in staat zijn om zelf een zwangerschap uit te dragen, kan draagmoederschap een mogelijkheid zijn. Bijvoorbeeld wanneer een vrouw geen baarmoeder meer heeft of de baarmoeder misvormd is. Een zwangerschap komt bij draagmoederschap meestal tot stand door middel van kunstmatige inseminatie met zaadcellen van de wensvader, maar ook via IVF.

Hoogtechnologisch of laagtechnologisch

Bij de klassieke vorm van draagmoederschap, laagtechnologisch draagmoederschap, vindt de bevruchting plaats via kunstmatige inseminatie met het zaad van de wensvader. De draagmoeder is dan de genetische moeder en de wensvader de genetische vader.
Bij hoogtechologisch draagmoederschap wordt een IVF-behandeling uitgevoerd, waarbij de eicellen van de wensmoeder in het lab bevrucht worden met zaad van de wensvader. De terugplaatsing van ontstane embryo’s vindt plaats bij de draagmoeder. Dit is vaak een goede bekende. Na de geboorte wordt een 100 procent genetisch eigen kind teruggegeven aan de wensouders.

Praktische aspecten

Een kind krijgen via hoogtechnologisch draagmoederschap is sinds 1997 toegestaan in Nederland onder strikte voorwaarden en uitsluitend op ideële basis. De draagmoeder mag hier geen geld voor krijgen. De wensouders moeten zelf een draagmoeder meenemen. Er geldt een leeftijdsgrens van 40 jaar voor de wensmoeder en de draagmoeder moet jonger zijn dan 45 jaar.

Juridische aspecten

In Nederland is er geen speciale wetgeving op het gebied van draagmoederschap voor wat betreft de weg naar het juridisch ouderschap. Van belang is om te weten is dat wensouders bij de geboorte van de baby niet automatisch – naar Nederlands recht – de juridisch ouders van het kind zijn. In Nederland is degene die het kind baart de juridisch moeder. Haar eventuele echtgenoot is juridisch vader. Om juridisch ouder met gezag te worden van het kind, zijn er meerdere stappen die doorlopen moeten worden. Het is belangrijk voor wensouders om stil te staan bij het traject dat zij kiezen. Per situatie kan het verschillend zijn en het is aan te raden om dat vooraf goed uit zoeken.

Psychosociale aspecten

Het is vooraf soms moeilijk in te schatten hoe het voelt om via draagmoederschap een kind te krijgen. Er kunnen zowel bij de wensouders als draagmoeder allerlei gevoelens ontstaan, met zowel positieve als negatieve gevolgen. Voorbeelden zijn gevoelens van spijt, een schuldgevoel (als het kindje bijvoorbeeld gehandicapt is), moeite met afstaan, balans in het vinden van contact tussen draagmoeder en ouders. De hulp van een gespecialiseerde maatschappelijk werkster kan fijn zijn, ook al om vooraf zaken door te nemen.

Wil je meer lezen?