Miskraam en zwangerschapsverlies

Verdrietig genoeg kan ook een zwangerschap die is ontstaan na een vruchtbaarheidsbehandeling vroegtijdig eindigen. Gebeurt dit in de eerste 16 weken van de zwangerschap dan spreekt men van een miskraam. Na de 16e zwangerschapsweek wordt het zwangerschapsverlies genoemd.

Miskraam

Er is sprake van een miskraam als je de zwangerschap na een positieve tekst (urinetest of bloedtest) eindigt in de eerste 16 weken van de zwangerschap. Bloedverlies tijdens de zwangerschap kan onschuldig zijn, maar kan ook een aanwijzing zijn voor een (naderende) miskraam. Neem contact op met het ziekenhuis of de verloskundige als je bloed verliest tijdens de zwangerschap.

Een miskraam kan ook worden aangetoond tijdens een echografie, zonder dat er sprake is van bloedverlies. Op de echo kan bijvoorbeeld te zien zijn dat het embryo zich niet (goed) ontwikkelt, of dat er alleen een dooierzak te zien is waarin geen embryo (meer) groeit. Ook kan het zijn dat er geen hartactiviteit wordt gezien, terwijl dat gezien de zwangerschapsduur wel had gemoeten. Bij een miskraam die via een echo wordt vastgesteld, overleg je met de behandelend arts of verloskundige wat eventuele volgende acties zijn. Soms wordt er, in overleg, gekozen om af te wachten tot de (volledige) miskraam heeft plaatsgevonden. Ook kan geprobeerd worden om deze op te wekken met medicatie. Een andere mogelijkheid is om een curettage te laten uitvoeren, waarbij onder (gehele of gedeeltelijke) narcose de baarmoeder wordt schoongemaakt.

Oorzaak miskraam

In veruit de meeste gevallen wordt er geen oorzaak gevonden voor een miskraam. Het embryo is in aanleg niet goed en wordt afgestoten. Na vruchtbaarheidsbehandelingen heb je een iets grotere kans op een miskraam. Dit ligt niet zozeer aan de behandeling zelf, maar aan de achterliggende oorzaken van vruchtbaarheidsproblemen, zoals de hormoonstoornis PCOS (PolyCysteus Ovarium Syndroom), een hogere leeftijd of immunologische factoren.

Kans op een miskraam

Van alle vastgestelde (spontane en medisch ontstane) zwangerschappen loopt gemiddeld 15% uit op een miskraam. De leeftijd van de vrouw is de belangrijkste risicofactor: de kans op een miskraam is circa 9% voor vrouwen tussen 20 en 24 jaar, bij 35 jaar 20%, meer dan 50% voor vrouwen van 42 jaar en zelfs tot 75% voor 45-jarige vrouwen. Dat komt door de toename van het aantal chromosoomafwijkingen in de oudere eicellen.

Bij IVF eindigt gemiddeld 15 tot 25% van de zwangerschappen in een spontane miskraam. Voor een deel is hierbij alleen sprake van een positieve zwangerschapstest en wordt nooit hartactie op de echo gezien. Na een vruchtbaarheidsbehandeling ben je je veel meer bewust van de mogelijkheid dat je zwanger bent en zal vaak eerder een zwangerschapstest gedaan worden. Je weet dus vaak in een heel vroeg stadium als dat je zwanger bent.

Herhaalde miskramen

Wanneer je twee of meer miskramen hebt gehad, spreken we van ‘herhaalde miskramen’. De oorzaak van het mislopen van de zwangerschappen kan nog steeds liggen in een speling van het lot. Het kan echter ook zijn dat er iets anders aan de hand is waardoor de miskramen verklaard kunnen worden.  Om te bepalen of het raadzaam is verdere onderzoeken te laten uitvoeren, is het Beslisprogramma Herhaalde Miskramen ontwikkeld.

Buitenbaarmoederlijke zwangerschap

Ook kan het zo zijn dat een buitenbaarmoederlijke zwangerschap wordt aangetoond. Hierbij groeit het embryo ín maar buiten de baarmoeder. Een buitenbaarmoederlijke zwangerschap kan nooit worden voldragen.

Vroeggeboorte

Gemiddeld duurt een zwangerschap 40 weken. Een tijdige bevalling vindt plaats tussen de 37 en 42 weken. Het kan gebeuren gebeuren dat een bevalling (veel) te vroeg op gang komt. Afhankelijk van de zwangerschapsduur, kan dit (ernstige) gevolgen hebben voor de gezondheid van het kindje.

Mola-zwangerschap

Bij een mola-zwangerschap is er doorgaans geen embryo meer, maar groeit alleen de placenta door. Over deze bijzondere vorm van een niet goed aangelegde zwangerschap lees je hier meer informatie.

HELLP-syndroom

Als zwangerschapshogebloeddruk gepaard gaat met een verstoring van de bloedstolling en een verstoring van de normale functie van lever en nieren wordt dit HELLP/PE genoemd. Vroeger werd dit ook wel aangeduid met de term zwangerschapsvergiftiging. Deze ernstige zwangerschapscomplicatie leidt soms tot het besluit de zwangerschap voortijdig te beëindigen om het leven van de moeder niet verder in gevaar te brengen. Pas na het beëindigen van de zwangerschap kun je van HELLP/PE herstellen.

Verwerking

Het verlies van een zwangerschap is heel intens. De zwangerschap waar je – misschien al heel erg lang – naar verlangde, is geëindigd zonder dat er een kindje in de wieg ligt. Dit kan gevoelens teweegbrengen van depressie. Ook kun je last hebben van (onterecht!) schuldgevoel. De verwerking van dit verlies is een proces. Het is geen schande om hier hulp bij te vragen.

Wil je meer lezen?